داووس، رؤیای سیلیکون ولی و غیبت عنصر سیاستگذاری
بست روید: هوش مصنوعی در نشست داووس 2026 به زبانی مشترک برای سخن گفتن درباره ی رشد اقتصادی، رقابت ژئوپلیتیکی، بهره وری صنعتی و حتی حکمرانی آینده تبدیل شد.
به گزارش بست روید به نقل از مهر؛ در نشست مجمع جهانی اقتصاد در داووس، جایی که هر ساله رهبران سیاسی، اقتصادی و نخبگان سیاستگذاری جهان گرد هم می آیند تا در رابطه با مسیرهای کلان آینده نظام بین الملل تصمیم سازی کنند، هوش مصنوعی این دفعه نه صرفا بعنوان یک فناوری نوظهور، بلکه به مثابه یک روایت مسلط و چارچوب تبیینی غالب بر صحنه ظاهر شد.
خیابان اصلی این شهر کوهستانی سوئیس، در ایام برگزاری مجمع جهانی اقتصاد، بالاتر از هر زمان دیگری به ویترینی تمام عیار از قدرت نمایی شرکتهای بزرگ فناوری و شبکه گسترده مشاوران مدیریتی بدل شد؛ بازیگرانی که هر یک می کوشیدند خویش را نه صرفا ارایه کننده ابزار، بلکه کلید ورود دولت ها و بنگاه ها به عصر جدید «اقتصاد مبتنی بر هوش مصنوعی» معرفی کنند. از شعارهای پرهیاهو و طراحی شده با دقت روان شناختی گرفته تا نشست های پرزرق وبرق و گفت وگوهای تخصصی، همگی حامل یک پیام ضمنی اما قاطع بودند: هوش مصنوعی نه یک انتخاب، بلکه ضرورتی تاریخی است و هر بازیگری که امروز در این راه سرمایه گذاری نکند، فردا نه فقط از رقابت اقتصادی، بلکه از معادلات قدرت جهانی عقب خواهد ماند.
داووس و معماری جهانی هوش مصنوعی
در قلب این روایت، مدیران عامل غول های فناوری ایستاده بودند که با لحنی آمیخته به خوشبینی فناورانه و نیازمندیهای ژئواقتصادی، چشم انداز خویش را ترسیم می کردند. ساتیا نادلا، مدیرعامل مایکروسافت، از مراکز داده بعنوان «کارخانه های توکن» یاد کرد و بر لزوم توزیع جغرافیایی آنها در سرتاسر جهان تاکید نمود. از نظر او، تنها راه مقیاس پذیری پایدار هوش مصنوعی، پیوند زدن این زیرساخت ها با شبکه برق و مخابرات و ادغام آنها در اقتصاد فیزیکی در کشورهای درحال توسعه و اقتصادهای پیشرفته است. این سخنان، فراتر از یک توصیف فنی، حامل پیامی ژرف تر بود؛ به همین دلیل رقابت آینده نه صرفا بر سر الگوریتم ها، بلکه بر سر کنترل زیرساخت های محاسباتی و داده محور است.
در همین فضا، شرکتهای دیگر نیز هر یک قطعه ای از پازل آینده را به نمایش گذاشتند. در همین جهت، گوگل از نسخه جدید عینک های هوشمند خود رونمایی نمود و نشست های گوناگونی به بررسی منافع بالقوه هوش مصنوعی اختصاص یافت. حضور ایلان ماسک نیز باآنکه بیشتر با سخن گفتن از رؤیای سفر به مریخ همراه بود، اما به خوبی نشان می داد که چطور مرز میان فناوری، سرمایه گذاری و اسطوره سازی شخصی در این اکوسیستم درهم تنیده شده است.
حباب یا گذار ساختاری
با وجود این فضای سرشار از امید، تردیدها نیز در بین حضار داووس ۲۰۲۶ کم نبود. در حاشیه این نمایش پرزرق وبرق، نگرانی از تشکیل یک حباب عظیم سرمایه گذاری به گوش می رسید. دمیس حسابیس، مدیر شرکت گوگل دیپ مایند، در گفتگویی گوشزد نمود که برخی ابعاد سرمایه گذاری در عرصه هوش مصنوعی نشانه هایی «حباب گونه» دارند و همینطور تاکید کرد که در صورت ترکیدن این حباب، شرکتهای بزرگ فناور لطمه جدی نخواهند دید. این تمایز معنادار محسوب می شود. در چنین وضعیتی، ریسک اصلی نه متوجه غول های تثبیت شده، بلکه متوجه بازیگران کوچک تر و کل اکوسیستمی است که بر موج انتظارات بنا شده است.
نادلا در قسمت دیگری از سخنان خود، معیار جالبی برای تشخیص حباب پیشنهاد کرد و گفت اگر تمام گفت وگوها صرفا حول شرکتهای فناوری بچرخد، باید نگران شد. اما همین گزاره، ناخواسته پرسشی بنیادین را پیش می کشد: آیا اقتصاد جهانی واقعا درحال ادغام عمیق با هوش مصنوعی است یا آنکه داستانهای فناورانه، بالاتر از حقیقت های اقتصادی، فضای تصمیم سازی را اشغال کرده اند؟
میلیاردها دلار برای رؤیاهای ناتمام
نگاهی به سیلیکون ولی نشان داده است که جریان سرمایه، دست کم فعلاً، تردیدی به خود راه نمی دهد. استارت آپ هایی با محصولات محدود یا حتی بدون محصول، موفق به جذب سرمایه های چندمیلیارددلاری برای توسعه هوش مصنوعی شده اند. بعنوان نمونه، شرکت «Thinking Machines Lab» که توسط میرا موراتی، مدیر فنی پیشین اوپن ای آی، تأسیس شده، تنها یک محصول نسبتاً تخصصی، یعنی ابزاری برای سفارشی سازی مدلهای زبانی بزرگ ارایه کرده است. در عین حال، این شرکت طی مدت کوتاهی میلیاردها دلار سرمایه جذب نموده و به ارزشی دو رقمی به میلیارد دلار رسیده است. به زعم خیلی از کاشناسان، در پشت این ارقام، نه بازار تثبیت شده، بلکه اعتماد سرمایه گذاران به استعدادهای انسانی و روایت آینده نهفته است.
نمونه دیگر، شرکت «Humans&» است که تنها با یک وب سایت و اطلاعیه ای پرطمطراق در رابطه با همکاری انسان و ماشین، صدها میلیون دلار سرمایه از بازیگران بزرگی چون انویدیا و جف بزوس جذب کرده است. این شرکت هنوز محصولی عرضه نکرده، اما ارزشی چند میلیارد دلاری برای آن ارزیابی شده است. متخصصان اعتقاد دارند که این وضعیت به خوبی نشان داده است که سرمایه گذاری در هوش مصنوعی، بالاتر از آنکه مبتنی بر خروجی های فعلی باشد، بر پیش بینی آینده ای نامعلوم اما وسوسه انگیز استوار است.
تگزاس، تسلا و تنظیم گری حداقلی
در سوی دیگر این تحولات، مساله تنظیم گری قرار دارد؛ حوزه ای که تفاوت رویکردها می تواند سرنوشت فناوری را تغییر دهد. تصمیم تسلا برای آزمایش خودرو های کاملا خودران در تگزاس، بدون نظارت انسانی مستقیم، توجه ها را به سیاستهای سهل گیرانه این ایالت جلب کرد. همینطور در تگزاس، خودرو های خودران به طور عمده تحت قوانین عمومی حمل و نقل فعالیت می نمایند و نیاز به مجوزهای پیچیده ندارند. این در حالیست که در کالیفرنیا، فرایندهای چندمرحله ای و سخت گیرانه ای برای آزمایش و بهره برداری تجاری از چنین خودروهایی وجود دارد.
همین تفاوت، توضیح می دهد که چرا تسلا کارهای روبوتاکسی خویش را در تگزاس متمرکز کرده است. این وضعیت همینطور نشان داده است که نوآوری فناورانه، نه فقط به پیشرفت فنی، بلکه به چارچوب های حقوقی و سیاستی نیز وابسته است. جایی که قانون گذار عقب می ماند یا آگاهانه عقب می ایستد، شرکتها می توانند سریع تر حرکت کنند؛ هرچند این شتاب، پرسش های جدی در رابطه با ایمنی و مسئولیت پذیری بهمراه دارد.
جمع بندی: میان رؤیا، سرمایه و سیاست
تصویری که از کنار هم قرار دادن داووس، سیلیکون ولی و تگزاس به دست می آید، تصویری چندلایه، متناقض و با این وجود تعیین کننده از آینده فناوری است. داووس در این دوره نماد تولید و تثبیت داستانهای مسلط بود؛ جایی که هوش مصنوعی بعنوان افق اجتناب ناپذیر رشد اقتصادی و قدرت جهانی بازنمایی می شود. سیلیکون ولی، در سوی دیگر، محل تبدیل این روایتها به جریان های عظیم سرمایه گذاری است؛ جایی که رؤیاپردازی، استعداد انسانی و وعده آینده، گاه بر محصول حقیقی و بلوغ فنی پیشی می گیرد. تگزاس نیز نمونه عینی نقش سیاستگذاری در عرصه مذکور است؛ محیطی که با حداقل مداخله تنظیم گرانه، به شرکتها اجازه می دهد ایده های پرریسک را با سرعت به میدان عمل بیاورند.
در این منظومه، هوش مصنوعی بعنوان موتور اصلی تحول، هم زمان سرمایه، توجه رسانه ای و تصمیم سازی سیاسی را به طرف خود می کشد و داستانهای مسلط در رابطه با آینده اقتصاد و جامعه را شکل می دهد. در عین حال، زیر سطح این شور و شوق جمعی، شکاف هایی ساختاری همچون شکاف میان وعده های بزرگ و توان تحقق آنها، میان حجم سرمایه گذاری و میزان بلوغ محصولات و شتاب نوآوری فناورانه و ظرفیت نهادهای تنظیم گر برای همراهی با آن قابل مشاهده می باشد. این شکاف ها باآنکه در کوتاه مدت ممکنست به واسطه وفور سرمایه پنهان بمانند، اما در بین مدت به بحران های اعتماد، شکست های پرهزینه و واکنش های اجتماعی و سیاسی منجر شوند.
از این منظر، آینده هوش مصنوعی نه صرفا در لابراتوار ها، مراکز داده یا استارت آپ های پرسروصدا رقم می خورد، بلکه بطور بنیادین به کیفیت تصمیم های سیاستی و حقوقی وابسته است؛ تصمیم هایی که باید میان تشویق نوآوری، صیانت از منافع عمومی و مدیریت ریسک های اقتصادی و اجتماعی توازن برقرار کنند. در غیاب چنین توازنی، آن چه امروز بعنوان «جهان گشایی» هوش مصنوعی تبلیغ می شود، می تواند به منبعی از بی ثباتی، نابرابری و تنش های جدید در اقتصاد و جامعه جهانی بدل شود. خلاصه اینکه این سخنان، فراتر از یک توصیف فنی، حامل پیامی ژرف تر بود؛ بنابراین رقابت آینده نه فقط بر سر الگوریتم ها، بلکه بر سر کنترل زیرساخت های محاسباتی و داده محور است. با این حال، این شرکت طی مدت کوتاهی میلیاردها دلار سرمایه جذب نموده و به ارزشی دو رقمی به میلیارد دلار رسیده است. این در حالیست که در کالیفرنیا، فرایندهای چندمرحله ای و سخت گیرانه ای برای آزمایش و بهره برداری تجاری از چنین خودروهایی وجود دارد.
منبع: bestroid.ir
این مطلب بست روید چطور بود؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات کاربران در مورد این مطلب بست روید
لطفا شما هم در مورد این مطلب نظر دهید